सर्वप्रथम, ग्राफिक्स आर्ट्स उद्योगात स्पर्धात्मक टॉप कोट्स म्हणून जलीय (पाण्यावर आधारित) आणि यूव्ही कोटिंग्ज या दोन्हींचा मोठ्या प्रमाणावर वापर केला जातो. दोन्ही सौंदर्यवृद्धी आणि संरक्षण देतात, ज्यामुळे विविध मुद्रित उत्पादनांचे मूल्य वाढते.
उपचार यंत्रणेतील फरक
मुळात, या दोन्हींच्या सुकण्याच्या किंवा घट्ट होण्याच्या प्रक्रिया वेगवेगळ्या आहेत. जलीय लेप तेव्हा सुकतात, जेव्हा लेपातील बाष्पशील घटक (ज्यात ६०% पर्यंत पाणी असते) बाष्पीभवन पावतात किंवा सच्छिद्र आधारस्तरात अंशतः शोषले जातात. यामुळे लेपातील घन पदार्थ एकत्र येऊन एक पातळ, स्पर्शाला कोरडा थर तयार होतो.
फरक हा आहे की, UV कोटिंग्ज १००% घन द्रव घटकांचा (बाष्पशील पदार्थ नसलेले) वापर करून तयार केले जातात, जे तीव्र, कमी तरंगलांबीच्या अतिनील (UV) प्रकाशाच्या संपर्कात आल्यावर कमी-ऊर्जेच्या फोटोकेमिकल क्रॉस-लिंकिंग अभिक्रियेद्वारे क्युअर होतात किंवा फोटोपॉलिमराइझ होतात. क्युअरिंग प्रक्रियेमुळे जलद बदल होतो, ज्यामुळे द्रव पदार्थ त्वरित घन पदार्थांमध्ये बदलतात (क्रॉस-लिंकिंग) आणि एक मजबूत, कोरडा थर तयार होतो.
अनुप्रयोग उपकरणांमधील फरक
अनुप्रयोग उपकरणांच्या बाबतीत, फ्लेक्सो आणि ग्रॅव्हर लिक्विड इंक प्रिंटिंग प्रक्रियांमध्ये शेवटच्या इंकरचा वापर करून कमी स्निग्धतेचे जलीय आणि यूव्ही कोटिंग्ज प्रभावीपणे लावले जाऊ शकतात. याउलट, वेब आणि शीट-फेड ऑफसेट लिथो पेस्ट इंक प्रिंटिंग प्रक्रियांमध्ये जलीय किंवा यूव्ही कमी स्निग्धतेचे कोटिंग्ज लावण्यासाठी प्रेस-एंड कोटर जोडणे आवश्यक असते. यूव्ही कोटिंग्ज लावण्यासाठी स्क्रीन प्रक्रियांचा देखील वापर केला जातो.
फ्लेक्सो आणि ग्रॅव्हर प्रिंटिंग प्रेसमध्ये जलीय कोटिंग्ज प्रभावीपणे सुकवण्यासाठी आवश्यक सॉल्व्हेंट आणि जलीय शाई सुकवण्याची क्षमता आधीपासूनच स्थापित केलेली असते. वेब ऑफसेट हीट सेट प्रिंटिंग प्रक्रियांमध्येही जलीय कोटिंग्ज सुकवण्यासाठी आवश्यक क्षमता असल्याचे दिसून आले आहे. तथापि, शीट-फेड ऑफसेट लिथो प्रिंटिंग प्रक्रियेचा विचार केल्यास ही एक वेगळी बाब आहे. येथे जलीय कोटिंग्जच्या वापरासाठी इन्फ्रारेड एमिटर्स, हॉट एअर नाइफ्स आणि एअर एक्स्ट्रॅक्शन डिव्हाइसेस यांचा समावेश असलेली विशेष सुकवण्याची उपकरणे स्थापित करणे आवश्यक असते.
वाळण्याच्या वेळेतील फरक
सुकण्यासाठी अतिरिक्त वेळ देण्यासाठी विस्तारित डिलिव्हरीची शिफारस देखील केली जाते. UV कोटिंग्ज किंवा शाई सुकवण्याचा (क्युअरिंगचा) विचार केल्यास, आवश्यक असलेल्या विशेष सुकवण्याच्या (क्युअरिंग) उपकरणांच्या प्रकारात फरक असतो. UV क्युरिंग सिस्टीम प्रामुख्याने मध्यम दाबाच्या मर्क्युरी आर्क लॅम्प्सद्वारे किंवा आवश्यक लाइन स्पीडवर प्रभावीपणे क्युअर करण्यासाठी पुरेशी क्षमता असलेल्या LED स्रोतांद्वारे UV प्रकाश पुरवतात.
जलीय लेप लवकर सुकतात आणि प्रेस थांबल्यास स्वच्छतेकडे लक्ष देणे आवश्यक असते. फरक हा आहे की, जोपर्यंत अतिनील (UV) प्रकाशाचा संपर्क येत नाही, तोपर्यंत UV लेप प्रेसवर उघडे राहतात. UV शाई, लेप आणि वार्निश सुकत नाहीत किंवा ॲनिलॉक्स सेल्स बंद करत नाहीत. दोन प्रेस रनच्या मध्ये किंवा आठवड्याच्या शेवटी स्वच्छता करण्याची गरज नसते, ज्यामुळे डाउनटाइम आणि वाया जाणारे साहित्य कमी होते.
जलीय आणि यूव्ही कोटिंग्ज दोन्ही उच्च पारदर्शकता आणि हाय ग्लॉस, सॅटिन ते मॅटपर्यंत विविध प्रकारचे फिनिश देऊ शकतात. फरक हा आहे की यूव्ही कोटिंग्ज लक्षणीयरीत्या अधिक चमकदार फिनिश देऊ शकतात, ज्यामध्ये एक स्पष्ट खोली जाणवते.
कोटिंग्समधील फरक
जलीय लेप साधारणपणे घासण्याला, ओरखड्यांना आणि अडथळ्यांना चांगला प्रतिकार देतात. विशेषतः तयार केलेली जलीय लेप उत्पादने ग्रीस, अल्कोहोल, अल्कली आणि आर्द्रतेलाही प्रतिकार करू शकतात. फरक हा आहे की, यूव्ही लेप सामान्यतः एक पाऊल पुढे जाऊन, अधिक चांगला घर्षण, ओरखडे, अडथळे, रासायनिक आणि उत्पादनांना प्रतिकार देतात.
शीट-फेड ऑफसेट लिथोसाठी थर्मोप्लास्टिक जलीय कोटिंग्ज विकसित करण्यात आले आहेत, जे हळू सुकणाऱ्या पेस्ट शाईवर इन-लाइन वेट ट्रॅप पद्धतीने शाई पसरवतात. यामुळे शाई पसरण्यापासून रोखण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या स्प्रे पावडरची गरज कमी होते किंवा पूर्णपणे नाहीशी होते. जास्त तापमानामुळे सुकलेले कोटिंग मऊ होऊ नये आणि ते सेटऑफ व ब्लॉक होण्याची शक्यता टाळण्यासाठी पाइलचे तापमान ८५-९५°F च्या दरम्यान राखणे आवश्यक आहे. याचा एक फायदा असा आहे की, कोटिंग केलेल्या शीट्सवर लवकर पुढील प्रक्रिया करता येत असल्याने उत्पादकता सुधारते.
फरक हा आहे की, UV शाईवर इन-लाइन वेट ट्रॅपिंग पद्धतीने लावलेले UV कोटिंग्स प्रेस-एंडलाच क्युअर केले जातात आणि शीट्सवर लगेचच पुढील प्रक्रिया केली जाऊ शकते. जेव्हा पारंपरिक लिथो शाईवर UV कोटिंगचा विचार केला जातो, तेव्हा UV कोटिंगसाठी आधार प्रदान करण्याकरिता, शाईला सील करण्यासाठी आणि चिकटवून ठेवण्यासाठी जलीय प्राइमर्सची शिफारस केली जाते. प्राइमरची गरज टाळण्यासाठी हायब्रीड UV/पारंपरिक शाईचा वापर केला जाऊ शकतो.
लोक, अन्न आणि पर्यावरणावरील प्रभाव
जलीय लेप स्वच्छ हवा, कमी VOC, शून्य अल्कोहोल, कमी गंध, अज्वलनशीलता, अविषारीपणा आणि प्रदूषणरहित गुणधर्म देतात. त्याचप्रमाणे, १००% सॉलिड्स यूव्ही लेप सॉल्व्हेंटचे उत्सर्जन करत नाहीत, शून्य VOC निर्माण करतात आणि अज्वलनशील असतात. फरक हा आहे की ओल्या, न-क्युअर केलेल्या यूव्ही लेपांमध्ये प्रतिक्रियाशील घटक असतात, ज्यांना तीव्र वास येऊ शकतो आणि ते सौम्य ते तीव्र स्वरूपाचे दाहक असू शकतात, ज्यामुळे काही लोकांमध्ये ऍलर्जीची प्रतिक्रिया होऊ शकते. त्वचा आणि डोळ्यांशी संपर्क टाळावा. एक सकारात्मक बाब म्हणजे, यूव्ही क्युरेबल्सना EPA द्वारे “सर्वोत्तम उपलब्ध नियंत्रण तंत्रज्ञान” (BACT) म्हणून मान्यता देण्यात आली आहे, ज्यामुळे VOC, CO2 उत्सर्जन आणि ऊर्जेची आवश्यकता कमी होते.
बाष्पशील पदार्थांच्या बाष्पीभवनामुळे आणि पीएचच्या प्रभावामुळे, प्रेस रन दरम्यान जलीय कोटिंग्जच्या सुसंगततेत बदल होण्याची शक्यता असते. फरक हा आहे की, जोपर्यंत अतिनील (UV) प्रकाशाचा संपर्क येत नाही, तोपर्यंत १००% सॉलिड्स असलेले UV कोटिंग्ज प्रेसवर आपली सुसंगतता टिकवून ठेवतात.
वाळलेले जलीय लेप पुनर्वापर करण्यायोग्य, जैवविघटनशील आणि पुन्हा लगदा बनवण्यायोग्य असतात. फरक हा आहे की, जरी क्युरिंग केलेले यूव्ही लेप पुनर्वापर करण्यायोग्य आणि पुन्हा लगदा बनवण्यायोग्य असले तरी, त्यांचे जैवविघटन अधिक हळू होते. याचे कारण असे की, क्युरिंगमुळे लेपाच्या घटकांमध्ये क्रॉस-लिंक्स तयार होतात.
उच्च भौतिक आणि रासायनिक दोन्ही प्रकारचे प्रतिरोधक गुणधर्म निर्माण करणे.
जलीय लेप पाण्यासारख्या स्वच्छतेने वाळतात आणि कालांतराने त्यांना पिवळेपणा येत नाही. फरक एवढाच आहे की, क्युअर केलेले यूव्ही लेप देखील उच्च पारदर्शकता दर्शवू शकतात, परंतु त्यांची रचना करताना काळजी घेणे आवश्यक आहे, कारण काही कच्च्या मालामुळे पिवळेपणा येऊ शकतो.
जलीय लेप हे कोरड्या आणि/किंवा ओल्या तेलकट खाद्यपदार्थांच्या संपर्कासाठी FDA नियमांचे पालन करू शकतात. फरक हा आहे की, UV लेप, अत्यंत मर्यादित विशिष्ट फॉर्म्युलेशन्स वगळता, कोरड्या किंवा ओल्या/तेलकट अशा दोन्ही प्रकारच्या थेट खाद्यपदार्थांच्या संपर्कासाठी FDA नियमांचे पालन करू शकत नाहीत.
फायदे
फरक वगळता, जलीय आणि UV कोटिंग्जमध्ये कमी-अधिक प्रमाणात अनेक फायदे समान आहेत. उदाहरणार्थ, विशिष्ट फॉर्म्युलेशन्स उष्णता, ग्रीस, अल्कोहोल, अल्कली आणि आर्द्रतेला प्रतिकार करू शकतात. याव्यतिरिक्त, ते चिकटण्याची क्षमता किंवा गोंदाला प्रतिकार, विविध प्रकारचा घर्षण गुणांक (COF), ठसा उमटवण्याची क्षमता, गरम किंवा थंड फॉइल स्वीकारण्याची क्षमता, मेटॅलिक शाईचे संरक्षण करण्याची क्षमता, वाढलेली उत्पादकता, इन-लाइन प्रोसेसिंग, वर्क-अँड-टर्न क्षमता, ऊर्जेची बचत, सेट-ऑफची आवश्यकता नसणे, आणि शीटफेड ऑफसेटमध्ये स्प्रे पावडरची गरज नाहीशी करणे, असे फायदे देऊ शकतात.
कॉर्क इंडस्ट्रीजमध्ये आमचा व्यवसाय जलीय, ऊर्जा-उपचार करणारे अल्ट्राव्हायोलेट (UV) आणि इलेक्ट्रॉन बीम (EB) विशेष कोटिंग्ज आणि चिकट पदार्थांचा विकास आणि निर्मिती करणे हा आहे. नाविन्यपूर्ण, उपयुक्त विशेष उत्पादने तयार करण्याच्या क्षमतेवर कॉर्कची भरभराट होते, जी ग्राफिक आर्ट्स उद्योगातील प्रिंटर/कोटर यांना स्पर्धात्मक फायदा देतात.
पोस्ट करण्याची वेळ: २१ मार्च २०२५
